Konrad Gawron
Wykonawcą robót może być podmiot gospodarczy, posiadający kadrę o wymaganych kwalifikacjach i doświadczeniu, dysponujący stosownym do realizacji robót sprzętem i maszynami oraz zorganizowany w sposób gwarantujący należyte wykonanie zlecenia. W praktyce przyjął się zwyczaj iż w przypadku złożonych obiektów jedno z przedsiębiorstw pełni obowiązki tzw. generalnego wykonawcy i odpowiada przed inwestorem za zakres robót wykonywanych bezpośrednio, jak i przez swoich podwykonawców.
Generalny wykonawca
Generalny wykonawca może nie wykonać bezpośrednio żadnych robót przy realizacji inwestycji, a wykonanie będzie odbywało się jedynie przy pomocy podwykonawców. Inwestor może zawrzeć również umowę o wykonawstwo częściowe, w ramach której nie decyduje się na wybór jednego generalnego wykonawcy dla inwestycji, ale wiąże się z wieloma wykonawcami, powierzając im różne zakresy prac. W końcu inwestor zawiera umowy o podwykonawstwo. Umowa o roboty budowlane jest jednym z typów umów uregulowanych w kodeksie cywilnym. Definicje legalną tej umowy podaje art. 647 k.c., zgodnie z którym „przez umowę o roboty budowlane wykonawca zobowiązuje się do oddania przewidzianego w umowie obiektu, wykonanego zgodnie z projektem i zasadami wiedzy technicznej, a inwestor zobowiązuje się do dokonania wymaganych przez właściwe przepisy czynności związanych z przygotowaniem robót, w szczególności do przekazania terenu budowy i dostarczenia projektu, oraz do odebrania obiektu i zapłaty umówionego wynagrodzenia”. Prawne regulacje zawarte w kodeksie cywilnym mają jedynie charakter ramowy i nie pozwalają na ustalenie pełnej treści stosunku zobowiązaniowego łączącego inwestora i wykonawcę w sprawach takich jak: skutki opóźnienia rozpoczęcia lub zakończenia robót, rękojmi za wady, uprawnienia do odstąpienia od umowy, kodeks cywilny odsyła do odpowiedniego stosowania przepisów dotyczących umowy najbardziej zbliżonej tj. umowy o dzieło.
Kierownik budowy
Reprezentantem interesów wykonawcy robót jest kierownik budowy. Obowiązek objęcia funkcji kierownika budowy przez osobę o odpowiednich uprawnieniach do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie w wystarczającym zakresie i specjalności spoczywa na inwestorze. Inwestor może zlecić realizacje robót budowlanych wykonawcy , który zatrudnia kierownika budowy a inwestor jedynie akceptuje dana osobę na tym stanowisku. Powołanie kierownika budowy i kierownika robót budowlanych jest obowiązkowe w przypadku inwestycji wymagającej pozwolenia na budowę, chociaż i w takiej sytuacji właściwy organ może w drodze decyzji wyłączyć konieczność ich powołania także w stosunku do innych obiektów, jeżeli jest to uzasadnione nieznacznym stopniem skomplikowania robót budowlanych lub innymi ważnym względami. Ta sama osoba może być jednocześnie inwestorem, projektantem i kierownikiem budowy, jeżeli tylko posiada odpowiednie uprawnienia oraz kwalifikacje. Zabronione jest jedynie łączenie funkcji kierownika budowy i inspektora nadzoru. Inspektor nadzoru inwestorskiego zawsze reprezentuje interesy inwestora, natomiast kierownik budowy – wykonawcy robót. Gdyby funkcje te były skupione w jednym reku, byłoby to niekorzystne przede wszystkim dla inwestora, który nie miałby w takiej sytuacji gwarancji właściwego poziomu realizacji inwestycji.
Obowiązki kierownika budowy
Obowiązki wykonawcy są różne w zależności od rodzaju zawartej umowy. W przypadku zawarcia umowy o dzieło to wykonawca lub podwykonawca zobowiązuje się jedynie do wykonania pewnego dzieła, czyli np. do pomalowania ścian czy ułożenia podłóg. To od wykonawcy zależy, w jaki sposób, w jakim terminie i z jakich materiałów dzieło to wykona. Zamawiający natomiast, którym najczęściej jest inwestor, zobowiązuje się zazwyczaj jedynie do zapłaty umówionego wynagrodzenia w określonym terminie. W przypadku zawarcia umowy o roboty budowlane także obowiązki wykonawcy (w tym reprezentującego jego interesy kierownika budowy) są duże szersze. Kierownik budowy jest zobowiązany na podstawie informacji otrzymanej od projektanta sporządzic lub zapewnić sporządzenie przed rozpoczęciem budowy planu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Ustawa Prawo Budowlane w kilku artykułach zawiera szereg czynności należących do kierownika budowy. Poza czynnościami podstawowymi takimi jak przejęcie i odpowiednie zabezpieczenie terenu budowy, prowadzenie dokumentacji projektowej, przygotowanie dokumentacji powykonawczej czy zgłoszenie obiektu budowlanego do odbioru, kierownik budowy ma obowiązek zapobiegać zagrożeniom i koordynować działania zapewniające bezpieczeństwo i ochronę zdrowia. W tym celu podejmuje między innymi działania zapobiegające wstępu osobom nieupoważnionym na teren budowy , zabezpieczające teren budowy a nawet wstrzymujące roboty budowalne w przypadku możliwości stwierdzenie zagrożenia.
